Een ongebruikelijke transactie melden: wat, wanneer, hoe

Wanneer u witwassen of terrorismefinanciering weet, vermoedt of redelijke gronden hebt om te vermoeden, moet u melden aan de financiële inlichtingeneenheid — in België de CFI — onverwijld, en waar mogelijk vóór het voltooien van de transactie.

U mag de cliënt niet tippen dat een melding is of kan worden gedaan. Voor advocaten leidt het Belgische recht bepaalde meldingen via de balie, met een filterrol; voor andere beroepen gaat de melding rechtstreeks.

Een volledig, gedateerd dossier is uw bescherming: het toont de grondslag voor de beslissing, om wel of niet te melden. Te goeder trouw melden geniet wettelijke bescherming; een duidelijk vermoeden niet melden niet.

Voor wie dit geldt

Deze gids is bedoeld voor kantoren die mogelijk feiten tegenkomen die wijzen op het witwassen van geld, de financiering van terrorisme, het ontwijken van sancties of basisdelicten tijdens de onboarding, uitvoering of voortdurende monitoring.

• Ongebruikelijke verklaringen over de herkomst van fondsen
• Complexe structuren zonder duidelijke rationale
• Druk van de klant om documentatie te haasten of te vermijden
• Indicatoren voor sancties, fraude, corruptie of belastingcriminaliteit
• Vermoeden ontdekt na acceptatie

Juridische en toezichtscontext

De meldplicht ontstaat bij kennis, vermoeden of redelijke vermoedens. Het kantoor hoeft geen misdrijf te bewijzen; zij moet beslissen of aan de verdenkingsdrempel is voldaan en, zo ja, via de juiste route rapporteren.

In België heeft de CTIF-CFI vanaf 30 september 2024 de melding van verdachte transacties verplaatst naar goAML. Advocaten hebben voor bepaalde zaken een specifieke route via de balie, waarbij de filterende rol en de privilegegevoelige afhandeling behouden blijven.

Wat het kantoor werkelijk moet doen

Het kantoor moet stoppen en intern escaleren, tips vermijden, een duidelijk verhaal voorbereiden, de juiste route volgen en het bewijs bewaren van wat er is besloten en wanneer.

• Leg de feiten en waarschuwingssignalen vast.
• Escaleer naar de AMLCO of verantwoordelijke professional.
• Voorkom klantgericht taalgebruik dat kan afleiden.
• Beslis over rapport/geen rapport met redenen.
• Bereid het goAML XML- of advocaatverwijzingspakket voor.
• Erkenning van registratie of geen melding.

Hoe goed bewijs eruitziet

Het bestand moet de rode vlaggen, het verhaal, de beslisser, de route, het archiveringspakket, de ontvangstbevestiging en de vervolggeschiedenis bevatten, met toegangscontroles omdat STR-werk zeer gevoelig is.

Veelgemaakte fouten die toezichthouders vinden

• Wachten op zekerheid alvorens aangifte te doen.
• Het bespreken van eventuele rapportages met de opdrachtgever.
• Het verdenkingsverhaal alleen in e-mail bewaren.
• De verkeerde route bewandelen voor Belgische advocatenzaken.
• Er wordt niet vastgelegd waarom er is besloten geen melding te doen.

Praktische checklist

• Noteer ongebruikelijke feiten.
• Intern escaleren.
• Beperk de toegang.
• Vermijd tippen.
• Bereid verhalen en bewijsmateriaal voor.
• Gebruik goAML of Bar-route, indien van toepassing.
• Bevestiging en opvolging opslaan.

Veelgestelde vragen

Officiële referenties

• CTIF-CFI — goAML becomes the reporting channel
• EUR-Lex — Regulation (EU) 2024/1624
• EUR-Lex — AML package summary and application dates